I. LĨNH VỰC CHẤT LƯỢNG, AN TOÀN THỰC PHẨM VÀ PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG

1. Dưa, cà muối bảo quản không an toàn: nguy cơ gây ngộ độc botulinum? Dưa, cà muối là thực phẩm lên men, nếu chế biến, bảo quản không an toàn thì có thể gây ngộ độc botulinum. Chuyên gia y tế khuyến cáo, để phòng ngừa ngộ độc botulinum, khi ăn các thực phẩm lên men, thực phẩm đó đảm bảo phải có độ chua, mặn. Có nhiều nguyên nhân khiến thực phẩm muối chua bị nhiễm độc botulinum. Nguyên nhân đầu tiên là đầu vào của thực phẩm không sạch, có thể thực phẩm như cá, rau, hoa quả sinh trưởng trong môi trường chứa vi khuẩn clostridium. Người dân khi mua những loại thực phẩm này về không sơ chế sạch sẽ, sát trùng, khử khuẩn khiến thực phẩm vẫn mang theo vi khuẩn gây bệnh. Trong môi trường kín khí khi muối chua tạo điều kiện cho vi khuẩn clostridium sản sinh ra lượng lớn độc tố botulinum. Bên cạnh đó, muối thực phẩm không đúng cách cũng làm sản sinh độc tố gây hại cho cơ thể. Thực phẩm không đạt độ chua, độ mặn làm cho vi khuẩn có hại sinh sôi. (Kinh tế đô thị ngày 28/10)

2. Xuất khẩu của ngành nông nghiệp có thể vượt 60 tỷ USD: Kim ngạch xuất khẩu toàn ngành nông nghiệp 9 tháng đầu năm 2024 đã đạt 46,3 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ năm ngoái; riêng tháng 9 đã đạt 5,85 tỷ USD. Đặc biệt thặng dư thương mại toàn ngành đã đạt 13,9 tỷ USD, chiếm 66,8% tổng thặng dư của cả nền kinh tế. Với tốc độ tăng trưởng hiện nay, xuất khẩu của ngành nông nghiệp năm 2024 có thể đạt 60 - 61 tỷ USD. Điều này phản ánh sự phát triển mạnh mẽ và bền vững của ngành nông nghiệp Việt Nam trong bối cảnh các biến động từ thiên tai và thị trường. (VTV ngày 28/10; Tạp chí Kinh tế nông thôn ngày 27/10; Báo Nông nghiệp Việt Nam ngày 30/10)

3. Xuất siêu nông, lâm, thủy sản đạt 13,86 tỷ USD: Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, 9 tháng đầu năm 2024, giá trị xuất siêu nông, lâm, thủy sản đạt 13,86 tỷ USD, tăng 71,2% so với cùng kỳ năm 2023. Đây là con số tăng trưởng mạnh trong nhiều năm trở lại đây; góp phần vào thành tích cán cân thương mại hàng hóa đạt xuất siêu 20,79 tỷ USD của cả nước. (Báo Nhân dân ngày 28/10)

4. Không có gạo Việt Nam trong số gạo bị tạm giữ tại Thụy Điển do nghi ngờ gian lận chất lượng: Sáng 28/10, Thương vụ Việt Nam tại Thụy Điển phát đi thông tin cảnh báo, Cơ quan An toàn Thực phẩm Thụy Điển đã phối hợp cùng cảnh sát, Cơ quan Môi trường Lao động, Hải quan và nhiều thành phố thực hiện chiến dịch điều tra diện rộng nhằm kiểm tra các nhà phân phối gạo. Hơn 600 tấn gạo basmati đã được kiểm tra và phát hiện nhiều vấn đề nghiêm trọng, bao gồm côn trùng, gạo hết hạn và nhãn mác ngày tháng bị giả mạo. Ở một số trường hợp, các nhà phân phối không thể cung cấp thông tin nguồn gốc gạo. Trưởng Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại Thụy Điển, kiêm nhiệm khu vực Bắc Âu cho biết, loại gạo kém chất lượng bị tạm giữ không phải chủng loại gạo Việt Nam xuất khẩu sang Thuỵ Điển. Lý do là bởi Việt Nam xuất khẩu sang Thụy Điển chủ yếu gạo Jasmine và Japonica. Trong khi đó, gạo vi phạm đợt này là basmati, có nguồn gốc xuất xứ chủ yếu từ các thị trường khác, không phải từ Việt Nam. Như vậy, không có gạo Việt Nam trong số gạo bị cơ quan chức năng Thụy Điển tạm giữ do nghi ngờ gian lận chất lượng. (Trang tin vietnamexport ngày 28/10)

5. Giá cau đột ngột 'trèo cao, té đau' và bài học mãi chưa thuộc của nông sản Việt: Sau khi lên giá ở đỉnh cao thì từ hơn một tuần nay, giá cau tươi tại nhiều tỉnh thành như Đắk Lắk, Quảng Ngãi, Tây Ninh, Thanh Hóa… liên tục lao dốc. Nếu như hồi tháng 9 và tháng 10, giá cau tươi có thời điểm vượt mốc 100.000 đồng/kg, thì nay loanh quanh ở mức 50.000 đồng/kg. Không chỉ cau lao dốc mà trước đó, rất nhiều loại nông sản Việt Nam như dưa hấu, thanh long, chuối hay heo, cua… cũng từng lâm vào cảnh "méo mặt" khi thương lái Trung Quốc đột ngột “quay xe”, giá bán rớt thảm, thậm chí phải đổ bỏ, nông dân thua lỗ. (Báo Pháp luật ngày 29/10)

6. Lòng tin và chất lượng, tấm "hộ chiếu" giúp doanh nghiệp Việt chiếm lĩnh thị trường Halal đầy tiềm năng: Là thị trường lớn đầy tiềm năng, với quy mô nền kinh tế toàn cầu ước đạt 7.700 tỷ USD vào năm 2025, Halal được coi là “chìa khóa” mở thêm “cánh cửa” cho xuất khẩu nông thủy sản Việt Nam. Việc đa dạng hóa các thị trường xuất khẩu, khai mở các thị trường mới, còn nhiều dư địa như thị trường Halal được coi là “chìa khóa” mở thêm “cánh cửa” cho xuất khẩu nông thủy sản Việt Nam. Với khả năng xuất khẩu trên 50 tỷ USD nông sản mỗi năm cùng với việc đã xây dựng được các chuỗi cung ứng, đây sẽ cơ hội để nông sản, thủy sản Việt Nam tiến quân vào thị trường Halal nếu như có sự đầu tư bài bản, hiệu quả, tạo động lực phát triển kinh tế nông nghiệp. (Báo Người đưa tin ngày 29/10)

7. Xuất khẩu rau quả có thể giảm mạnh trong 2 tháng cuối năm: Trong 10 tháng, xuất khẩu rau quả ước đạt 6,4 tỷ USD, vượt mức kỷ lục 5,7 tỷ USD của cả năm 2023, trong đó sầu riêng là mặt hàng đóng góp lớn nhất. Tuy nhiên, sang tháng 11, 12 kim ngạch có thể giảm mạnh xuống khoảng 400-500 triệu USD/tháng do sầu riêng qua chính vụ. Mặc dù xuất khẩu rau quả của Việt Nam có nhiều tín hiệu tích cực, tiến dần đến mốc kim ngạch cao nhất từ trước đến nay, áp lực cạnh tranh ngày càng lớn và việc phụ thuộc quá nhiều vào một thị trường đang đặt ra những thách thức lớn. Hàng Việt Nam đang chịu sự cạnh tranh khốc liệt tại Trung Quốc. Điển hình như mặt hàng sầu riêng, Việt Nam đang phải chạy đua thị phần với Thái Lan. Hay với mặt hàng chuối, đối thủ của Việt Nam là Indonesia, Ecuador,... Thậm chí, hàng Việt Nam còn phải cạnh tranh với chính sản phẩm cùng loại từ Trung Quốc. Cục Xuất nhập khẩu cho biết, nhiều loại trái cây xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, phía Trung Quốc cũng đang tự phát triển diện tích khá nhanh. Sau 10 năm, diện tích trồng thanh long của Trung Quốc đã vượt Việt Nam. (Tạp chí Thương trường ngày 30/10)

8. Sản xuất nông sản an toàn: Thời gian qua, ngành nông nghiệp tỉnh Quảng Ngãi đã phối hợp với các địa phương hỗ trợ hợp tác xã, hộ kinh doanh cá thể xây dựng các mô hình sản xuất nông nghiệp an toàn theo chuỗi liên kết, bảo đảm ATTP, góp phần xây dựng thương hiệu, hướng đến xuất khẩu một số mặt hàng nông sản chủ lực của tỉnh. Đồng thời đã hỗ trợ, hướng dẫn các cơ sở sản xuất, doanh nghiệp xây dựng và thực hiện 58 chuỗi nông, lâm, thủy sản đảm bảo chất lượng và ATTP.  (Báo Quảng Ngãi ngày 30/10)

9. Lợi ích từ việc ký cam kết sản xuất thực phẩm an toàn: Trong bối cảnh nhu cầu về thực phẩm sạch ngày càng tăng cao, Thông tư số 17/2018/TT-BNNPTNT do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành đã mang đến một bước tiến quan trọng trong việc quản lý an toàn thực phẩm, giúp thay đổi thói quen sản xuất của nông dân, mang lại lợi ích to lớn cho sức khỏe cộng đồng và phát triển bền vững kinh tế nông nghiệp nông thôn. Thông tư số 17/2018/TT-BNNPTNT quy định rõ ràng rằng tất cả nông dân, dù sản xuất cho mục đích tiêu thụ gia đình hay để bán, đều phải tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm. Một trong những lợi ích lớn nhất của việc ký cam kết sản xuất an toàn theo Thông tư số 17/2018/TT-BNNPTNT là đảm bảo chất lượng và an toàn của sản phẩm nông sản. Nông dân tuân thủ cam kết không sử dụng phân bón hóa học, thuốc trừ sâu quá mức hoặc các chất cấm trong canh tác, sản phẩm đạt được tiêu chuẩn an toàn, không có dư lượng hóa chất độc hại. Điều này giúp giảm thiểu nguy cơ ngộ độc thực phẩm và các vấn đề sức khỏe liên quan. (Báo Hậu Giang ngày 31/10)

10. Mở rộng quy mô, diện tích sản xuất sản phẩm sạch, bảo đảm vệ sinh ATTP: Thời gian qua, tỉnh Bắc Giang quan tâm đầu tư nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số vào sản xuất nông nghiệp; mở rộng quy mô, diện tích sản xuất sản phẩm sạch, bảo đảm vệ sinh ATTP. Để mở rộng quy mô, diện tích sản xuất sản phẩm sạch, đảm bảo ATTP thời gian tới, tỉnh Bắc Giang sẽ tăng cường công tác quản lý Nhà nước về sản xuất, kinh doanh vật tư nông nghiệp, đảm bảo vệ sinh ATTP. Đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền, đào tạo, tập huấn về sản xuất, kinh doanh, chế biến nông sản thực phẩm an toàn. Tiếp tục mở rộng diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP trên các đối tượng cây trồng, vật nuôi chủ lực. Nâng cao hiệu quả công tác quản lý chất lượng vật tư nông nghiệp, ATTP. Tăng cường kiểm tra chặt chẽ chất lượng vật tư nông nghiệp, nhất là những vật tư thiết yếu đầu vào của sản xuất. (Cổng TTĐT chuyên trang ATGT tỉnh Bắc Giang ngày 31/10)

11. Thị trường Saudi Arabia kỳ vọng sẽ tạo sức bật để nông sản Việt tạo vị thế tại khu vực Trung Đông: Việt Nam luôn ghi nhận Saudi Arabia là thị trường lớn và là một trong những đối tác quan trọng của Việt Nam tại khu vực Trung Đông. Hầu hết các mặt hàng nông, lâm, thủy sản xuất khẩu chủ lực sang thị trường Saudi Arabia đều tăng trưởng mạnh trong 9 tháng đầu năm 2024, đặc biệt là rau quả. Việt Nam mong muốn hợp tác với Saudi Arabia trong sản xuất và chứng nhận sản phẩm Halal. Tổng cục trưởng SFDA cho biết Chính phủ Saudi Arabia đang triển khai Chiến lược Tầm nhìn 2030, trong đó tập trung vào đa dạng hóa nguồn cung cấp lương thực, thực phẩm. Do vậy, hợp tác về sản phẩm Halal với Việt Nam, đặc biệt là các sản phẩm nông, lâm, thủy sản là một trong những ưu tiên hàng đầu của Saudi Arabia. SFDA sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm và các quy định về chứng nhận Halal với cơ quan quản lý phía Việt Nam và đề nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn xem xét ký kết Bản ghi nhớ hợp tác trong lĩnh vực này với phía Saudi Arabia. Lãnh đạo Bộ NNPTNT cũng đề nghị SFDA xem xét sớm gỡ bỏ Chỉ thị số 21174 ngày 23/1/2018 về việc tạm đình chỉ nhập khẩu thủy sản nuôi trồng từ Việt Nam. Lãnh đạo SFDA cho biết sẽ cử đoàn kỹ thuật sang Việt Nam đánh giá thực tế hệ thống kiểm soát an toàn thực phẩm đối với chuỗi sản xuất thủy sản nuôi trồng trong thời gian sớm nhất để trên cơ sở đó dỡ bỏ toàn bộ lệnh tạm đình chỉ nhập khẩu đối với thủy sản nuôi trồng của Việt Nam. (Tạp chí Doanh nghiệp và Kinh tế xanh ngày 31/10; Người Quan sát ngày 31/10)

12. Indonesia là thị trường nhập khẩu quế lớn nhất của Việt Nam: 9 tháng đầu năm 2024, Việt Nam xuất khẩu được 69.350 tấn quế, tổng kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 194,2 triệu USD, tăng 2,7% về lượng nhưng giảm 2,8% về trị giá so với cùng kỳ năm 2023. Indonesia là thị trường nhập khẩu quế lớn nhất của Việt Nam trong tháng 9 năm 2024 với 107 tấn, chiếm tỷ trọng gần 50% trong cơ cấu nhập khẩu của Việt Nam. Hiện nay, Việt Nam đã xuất khẩu quế đến gần 100 quốc gia trên thế giới, chiếm 95% thị phần tại thị trường Ấn Độ, 36,5% tại thị trường Hoa Kỳ và 35% thị trường châu Âu. Các sản phẩm quế nước ta đã chiếm lĩnh hầu hết tại các thị trường lớn trên thế giới, tuy nhiên, tỷ lệ xuất khẩu quế đã qua chế biến mới chỉ chiếm 18,6%, đạt 18.659 tấn, trong đó 70% xuất khẩu sang Hoa Kỳ, tỷ lệ xuất khẩu sang châu Âu chỉ chiếm 12%. (Trang tin vietnamexport ngày 1/11)

II. LĨNH VỰC CHẾ BIẾN VÀ BẢO QUẢN

1. Chế biến nông sản an toàn, tăng giá trị cho sản phẩm làng nghề: Sự phát triển của các làng nghề, trong đó có làng nghề chế biến nông sản đã góp phần không nhỏ trong việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa và giải quyết việc làm, tăng thu nhập cho người nông dân. Cùng với việc từng bước cải tiến kỹ thuật sản xuất, nâng cao hiệu quả kinh tế, vấn đề bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm (ATTP) đang dần được các hộ làm nghề coi trọng. Theo đánh giá của Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Bắc Giang, nhóm làng nghề chế biến, bảo quản nông, lâm, thủy sản hiện hoạt động khá hiệu quả, hàng năm thu hút khoảng 5.400 lao động tham gia sản xuất, thu nhập bình quân của lao động từ 5,5 - 10 triệu đồng/lao động/tháng, doanh thu bình quân các làng nghề đạt 606,3 tỷ đồng/năm. Để nâng cao hơn nữa công tác quản lý Nhà nước trong lĩnh vực ATTP tại các làng nghề, Sở đã chỉ đạo đơn vị chuyên môn phối hợp với các địa phương tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra các cơ sở sản xuất và chế biến nông sản, nhất là tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh nhỏ lẻ. Đồng thời, xử lý nghiêm các vi phạm dù là nhỏ nhất, bởi chỉ có như vậy mới tạo nên sức răn đe, ngăn ngừa các hành vi vi phạm trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh thực phẩm không an toàn. (Cổng TTĐT chuyên trang ATGT tỉnh Bắc Giang ngày 29/10)

2. Chế biến sâu - Chìa khóa vàng mở ra cánh cửa xuất khẩu nông sản: Lâm Đồng đang từng bước khẳng định vị thế là một trong những địa phương có nền nông nghiệp phát triển mạnh mẽ. Nhờ vào việc đẩy mạnh chế biến, nâng cao chất lượng sản phẩm và tận dụng hiệu quả các kênh thương mại điện tử, nông sản của tỉnh đã có mặt ngày càng nhiều trên thị trường trong và ngoài nước, mở ra những cơ hội mới cho nông sản địa phương, góp phần nâng cao đời sống của người dân. Theo số liệu từ Sở NN&PTNT tỉnh Lâm Đồng, toàn tỉnh hiện có hơn 2.000 cơ sở, doanh nghiệp tham gia vào khâu sơ chế, chế biến và bảo quản nông sản đạt trên 74%, trong đó chế biến đạt khoảng 23,5%. Tỷ lệ rau, quả qua sơ chế, chế biến đã đạt mức đáng kể, góp phần giảm thiểu tổn thất sau thu hoạch. Đặc biệt, các ngành hàng chủ lực như cà phê, chè, trái cây đều có sự phát triển vượt bậc. Nhiều doanh nghiệp đã đầu tư vào dây chuyền công nghệ hiện đại, nâng cao năng lực chế biến, tạo ra các sản phẩm đa dạng, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. (Báo Lâm Đồng ngày 30/10)

3. Công nghiệp chế biến nông sản giúp gia tăng giá trị sản phẩm nông nghiệp: Theo Sở Công thương tỉnh Đồng Tháp, thời gian qua, công nghiệp chế biến nông sản tiếp tục phát triển; số lượng DN tham gia sản xuất, kinh doanh ngành công nghiệp chế biến nông sản tăng qua từng năm. Sản phẩm của ngành công nghiệp chế biến nông sản ngày càng đa dạng, nhiều sản phẩm mới được nghiên cứu phát triển, đáp ứng nhu cầu thị trường. Môi trường đầu tư, kinh doanh của tỉnh tiếp tục được cải thiện, đưa công nghiệp chế biến nông sản duy trì và phát triển khá tốt, bảo đảm đầu ra và gia tăng giá trị cho sản phẩm nông nghiệp, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế. (Báo Đồng Tháp ngày 31/10)