I. LĨNH VỰC CHẤT LƯỢNG, AN TOÀN THỰC PHẨM VÀ PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG
1. Đẩy mạnh xúc tiến xuất khẩu gạo để giữ đà tăng trưởng. Năm 2025, Bộ Công Thương sẽ đẩy mạnh triển khai các giải pháp xúc tiến xuất khẩu gạo để giữ đà tăng trưởng cho ngành hàng này. Theo thông tin từ Cục Trồng trọt, tính đến hết tháng 01/2025, vụ thu đông 2024 tại các tỉnh, thành phố vùng Đồng bằng sông Cửu Long đã xuống giống được 711.000 ha/700.000 ha diện tích kế hoạch, thu hoạch được 711.000 ha với năng suất khoảng 58,45 tạ/ha, sản lượng ước đạt 4,157 triệu tấn lúa. Theo dự báo của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), sản lượng gạo toàn cầu niên vụ 2024/25 sẽ tăng lên 533,8 triệu tấn, tăng 11,6 triệu tấn so với niên vụ 2023/24; tổng nguồn cung toàn cầu dự kiến sẽ tăng 10,6 triệu tấn, đạt 713,1 triệu tấn; thương mại gạo dự kiến sẽ đạt mức kỷ lục 57,2 triệu tấn do xuất khẩu tăng từ nhiều quốc gia. Ngày 01/01/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định 01/2025/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 107/2018⁄NĐ-CP năm 2018 về kinh doanh xuất khẩu gạo (Theo trang web vietnamexport.com ngày 7/2/2025).
2. Tại sao làm vườn có trách nhiệm lại quan trọng? Lời khuyên cho doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam vào thị trường Bắc Âu. Tính bền vững ngày càng trở thành yếu tố quan trọng trong ngành trang trí nhà cửa và dệt may gia đình tại châu Âu. Giá trị của người tiêu dùng, các nhà mua hàng cùng với các chính sách trong Thỏa thuận Xanh Châu Âu (European Green Deal) đang thúc đẩy ngành công nghiệp làm vườn phải có trách nhiệm hơn đối với con người và hành tinh. Thị trường làm vườn Bắc Âu là cơ hội lớn cho doanh nghiệp Việt Nam với các sản phẩm từ nguyên liệu tự nhiên và hướng tới tính bền vững. Bằng cách đầu tư vào chất lượng, truy xuất nguồn gốc và xây dựng chiến lược xuất khẩu thông minh, các doanh nghiệp không chỉ đáp ứng được yêu cầu khắt khe mà còn khẳng định vị thế tại thị trường quốc tế đầy tiềm năng này (Theo trang web vietnamexport.com ngày 7/2/2025).
3. Năm lời khuyên cho doanh nghiệp xuất khẩu cà phê Việt Nam vào thị trường Bắc Âu chuẩn bị tuân thủ EUDR. Quy định của Liên minh Châu Âu về sản phẩm không gây phá rừng (European Union Deforestation Regulation – EUDR) có hiệu lực từ ngày 30⁄12⁄2024, sẽ tác động lớn đến ngành cà phê xuất khẩu, đặc biệt vào thị trường Bắc Âu gồm Thụy Điển, Đan Mạch và Na Uy. Xây dựng chiến lược sản xuất và xuất khẩu xanh, bao gồm sử dụng nguyên liệu bền vững và quy trình thân thiện với môi trường. Thúc đẩy các câu chuyện thương hiệu gắn liền với bảo vệ rừng và chống biến đổi khí hậu để thu hút người tiêu dùng Bắc Âu. Cam kết lâu dài trong việc giảm thiểu tác động môi trường, biến tuân thủ EUDR thành giá trị cốt lõi của doanh nghiệp. EUDR không chỉ đặt ra thách thức lớn mà còn là cơ hội để doanh nghiệp cà phê Việt Nam mở rộng thị trường vào Bắc Âu, nơi ưa chuộng sản phẩm bền vững và minh bạch. Bằng cách chuẩn bị đầy đủ, hợp tác với các tổ chức uy tín và xây dựng chiến lược phù hợp, doanh nghiệp có thể tận dụng EUDR để củng cố vị thế và phát triển bền vững trên thị trường quốc tế (Trang web vietnamexport.com ngày 6/2/2025).
4. Xuất khẩu nông, lâm, thủy sản trước những thời cơ, thách thức mới. Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Phùng Đức Tiến đã có những chia sẻ về những giải pháp của ngành nông nghiệp để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng và xuất khẩu của cả năm 2025. Thực hiện tái cơ cấu, tốc độ tăng trưởng của ngành duy trì ở mức cao. Xuất khẩu nông, lâm thủy sản Việt Nam đã sang hơn 200 thị trường. Xuất khẩu sang Hoa Kỳ chiếm 21,8%. Việt Nam đã vào được thị trường này thì phải duy trì. Các chính sách thay đổi rất khó lường. Tuy nhiên, Việt Nam sẽ bắt nhịp được. Nếu thay đổi sẽ không quá quá bất thường về quy chuẩn chất lượng sản phẩm. Với sự chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ NN&PTNT phối hợp với các tỉnh, thành phố có thể bắt nhịp được trong những thay đổi bất định của thị trường Hoa Kỳ, Trung Quốc và các thị trường khác để duy trì đà tăng trưởng. Những biến động mới trong những ngày đầu năm này được ngành nông nghiệp nhìn nhận là những động lực mới để chuyển đổi và tăng tốc phát triển dựa trên hệ sinh thái sản xuất và tư tưởng kinh tế nông nghiệp đã hình thành được trong thời gian qua (Trang web baochinhphu.vn ngày 6/2/2025).
5. Xuất khẩu nông lâm thủy sản năm 2025: Sẽ viết tiếp kỳ tích mới? Dự báo năm 2025 kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy của Việt Nam có thể đạt từ 60-62 tỷ USD, tiếp tục là một trong những trụ cột quan trọng của nền kinh tế. Xuất khẩu nông sản Việt Nam đang đứng trước những cơ hội đầy hứa hẹn, mở ra một bức tranh tươi sáng cho ngành nông nghiệp nước nhà. Những hiệp định thương mại tự do (FTA) như CPTPP, EVFTA và RCEP không chỉ là cầu nối đưa nông sản Việt đến gần hơn với các thị trường khó tính mà còn tạo điều kiện để các sản phẩm mang thương hiệu Việt Nam tỏa sáng trên trường quốc tế. Từ những cánh đồng lúa chín vàng, vườn trái cây trĩu quả đến những vựa cá, tôm, nông sản Việt Nam không chỉ mang giá trị vật chất mà còn chứa đựng cả tinh thần cần cù, sáng tạo của người nông dân. Gạo Việt Nam biểu tượng của nền văn minh lúa nước hay những hạt càphê thơm nồng đã và đang chinh phục người tiêu dùng khắc các châu lục. Đặc biệt, các sản phẩm như sầu riêng, thanh long, tôm, cá tra không chỉ là niềm tự hào mà còn minh chứng cho khả năng cạnh tranh của nông sản Việt Nam trên toàn cầu (Trang web baomoi.com ngày 2/2/2025).
6. Tại sao giá trị xuất khẩu nông lâm thủy sản trong tháng Một giảm 4,9%? Xuất khẩu nông lâm thủy sản trong tháng 1/2025 giảm 4,9%. Do đó, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sẽ triển khai hệ thống các giải pháp để duy trì đà tăng trưởng và “về đích” mục tiêu xuất khẩu. Trong năm 2025, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sẽ tập trung vào duy trì, phát triển các thị trường xuất khẩu trọng điểm như Mỹ, Trung Quốc, các nước châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc, Philippines, Indonesia… và đẩy mạnh mở cửa thị trường Halal. "Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã triệu tập các doanh nghiệp họp bàn và thúc đẩy các giải pháp để mở cửa thị trường mới, để làm duy trì được quy mô xuất khẩu lao động đồng thời có được đà tăng trưởng trong năm 2025," Thứ trưởng Phùng Đức Tiến cho hay (Trang web baocaovien.vn ngày 6/2/2025).
7. Bảo đảm an toàn thực phẩm dịp Tết Nguyên đán 2025. Thông tin từ hệ thống an toàn thực phẩm toàn quốc bao gồm các tỉnh, thành phố và 5 viện khu vực cho biết, đến thời điểm hiện tại cả nước chưa ghi nhận vụ ngộ độc thực phẩm nghiêm trọng nào. Theo đó, trong suốt 6 ngày nghỉ Tết Ất Tỵ 2025 (ngày 25.1 đến ngày 31.1) tình hình dịch bệnh trên cả nước khá ổn định. Bộ Y tế cũng cho biết, chưa ghi nhận ổ dịch hay chùm ca bệnh truyền nhiễm nguy hiểm lây lan trong cộng đồng. Đặc biệt, không có ca mắc mới ho gà và bạch hầu. Tuy nhiên, một số ca mắc các bệnh như sốt xuất huyết, tay chân miệng, và sốt phát ban nghi ngờ là sởi đã được ghi nhận (Trang web daibieunhandan.vn ngày 1/2/2025).
8. Cần tăng chế tài xử phạt vi phạm an toàn thực phẩm. Theo Ban chỉ đạo liên ngành trung ương về an toàn thực phẩm, năm 2025, cần tiếp tục tăng cường phòng, chống ngộ độc thực phẩm, đặc biệt là ngộ độc thực phẩm trong các bếp ăn tập thể, trường học, ngộc độc thực phẩm do thức ăn đường phố. Cần tăng chế tài xử phạt mang tính răn đe. Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Xuân Tuyên, công tác thông tin, giáo dục, truyền thông là một trong những giải pháp cần được đẩy mạnh. Trong đó, đa dạng hóa các hình thức truyền thông, thực hiện thường xuyên, góp phần nâng cao nhận thức và hành động của các tổ chức, cá nhân về an toàn thực phẩm. Đồng thời, tập trung công tác phòng ngừa, phát hiện xử lý nghiêm, tăng chế tài xử phạt các hành vi vi phạm an toàn thực phẩm. “Về quản lý an toàn thực phẩm, một là phải tăng cường hệ thống cơ sở dữ liệu, thông tin để khi công bố là có thể áp vào ngay, có vấn đề gì thì cơ quan quản lý có thể thu hồi được. Thứ hai, những trường hợp đi theo hậu kiểm mà vi phạm thì phải xử thật nặng, kể cả những cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ thức ăn đường phố. Mục đích cuối cùng là đảm bảo thực phẩm an toàn cho người dân, không bị ngộ độc, không bị bệnh” - Thứ trưởng Nguyễn Xuân Tuyên nhấn mạnh (Trang web baomoi.com ngày 1/2/2025).
9. Mất Tết vì ngộ độc thực phẩm. Chỉ mới sáng mồng 3 Tết, cả nhà chị N. phải một phen khủng hoảng khi con gái chị bị ngộ độc thực phẩm. Sau khi đi thăm, chúc Tết nhà người quen, cháu có ăn ít thức ăn tại đó và than đau bụng. Khi về nhà, cháu liên tục bị ói và đau bụng tiêu chảy. Thành ra mấy ngày Tết, ngoài việc thuốc thang và theo dõi tình trạng sức khỏe cho con, cả nhà chị gần như không còn tinh thần vui Tết. Bên cạnh đó, còn một nguồn thực phẩm được bán khắp nơi với lời quảng cáo là “thực phẩm sạch”; “thực phẩm nhà làm”… Không ít người tiêu dùng vì sợ ăn phải các loại thực phẩm có chứa chất bảo quản đã chuyển hướng qua mua các loại thực phẩm không có nhãn mác, thường được người bán quảng cáo là “hàng nhà làm”. Và nhiều người đã ngộ nhận theo hướng sai lệch, những loại thực phẩm này là thực phẩm sạch, không hóa chất (Trang web baobaclieu.vn ngày 5/2/2025)
10. Nhiều xe sầu riêng đã xuất khẩu sang Trung Quốc bình thường. Nhiều xe xuất khẩu sầu riêng sang Trung Quốc được thông quan bình thường, sau quy định mới phải có thêm giấy chứng nhận kiểm định chất vàng O. Xuất khẩu sầu riêng đã "xuôi”: Trao đổi với Tuổi Trẻ Online ngày 4-2, ông Hoàng Khánh Duy - phó trưởng Ban quản lý Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng - Lạng Sơn (tỉnh Lạng Sơn) - cho hay việc xuất khẩu nông sản, hoa quả tươi sang Trung Quốc, trong đó có sầu riêng đã diễn ra suôn sẻ. Cụ thể trong 3 ngày từ 1-2 đến 3-2, có 14 xe xuất khẩu sầu riêng qua cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị, còn ở cửa khẩu Tân Thanh là 12 xe, với hàng trăm tấn hàng (Trang web tuoitre.vn ngày 4/2/2025).
11. Xuất khẩu thủy sản tháng 1/2025 tăng 3,3%, tôm và cá tra diễn biến trái chiều. Theo thông tin từ Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), trong tháng 1/2025, tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam đạt 774,3 triệu USD, tăng 3,3% so với cùng kỳ năm 2024. Trong đó, động lực lớn đến từ tăng trưởng xuất khẩu tôm. Vasep đánh giá đây là một kết quả khả quan so với cùng kỳ năm 2023, khi Tết Nguyên đán rơi vào cuối tháng 1, đã tác động đáng kể đến kết quả xuất khẩu. Trong đó, sản phẩm tôm tiếp tục là mặt hàng có sự tăng trưởng mạnh nhất trong tháng 1/2025 với giá trị xuất khẩu đạt 273,349 triệu USD, tăng 13% so với cùng kỳ và chiếm tới 35,3% tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản. Các báo cáo từ Rabobank cho thấy, ngành công nghiệp tôm toàn cầu đang trong giai đoạn tái cân bằng khi các nước sản xuất giảm tốc độ tăng trưởng sản xuất nhằm thu hẹp khoảng cách cung cầu. Điều này dự báo sẽ giúp giá tôm phục hồi dần dần trong nửa đầu năm 2025, đặc biệt khi nhu cầu từ các thị trường như Mỹ và EU cải thiện (Trang web baomoi.com ngày 7/2/2025).
II. LĨNH VỰC CHẾ BIẾN VÀ BẢO QUẢN
1. Nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ thông tin cho nông dân. Chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp là yếu tố then chốt giúp nông dân, chủ trang trại, hợp tác xã, tổ hợp tác nâng cao năng suất, chất lượng, tối ưu hóa hoạt động sản xuất, giảm chi phí, gia tăng lợi nhuận. Chủ tịch HND tỉnh Nguyễn Thị Lệ Tuyết khẳng định: “Đề án Nâng cao năng lực ứng dụng CNTT cho chủ trang trại, THT, HTX, hộ nông dân SXKD giỏi sẽ cho hiệu quả về kinh tế - xã hội đối với nông dân và nông thôn. Thông qua việc triển khai Đề án, làm chuyển biến về nhận thức của chủ trang trại, THT, HTX, hộ nông dân SXKD giỏi về ứng dụng CNTT trong sản xuất và đời sống; góp phần nâng cao giá trị sản xuất, thu nhập của nông dân, lợi nhuận của hoạt động sản xuất nông nghiệp, giúp nông dân tiếp cận được những tiến bộ công nghệ mới vào sản xuất, tạo ra sản phẩm hàng hóa lớn, có giá trị kinh tế cao, từ đó góp phần tích cực vào sự nghiệp phát triển nông nghiệp, nông thôn của tỉnh”. Qua đó, phát huy vai trò của tổ chức HND trong phát triển “Nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh” (Trang web baobacninh.vn ngày 4/2/2025).
2. Đổi tư duy, nâng giá trị nông sản. Với thông điệp ‘Thích ứng linh hoạt - Khơi thông nguồn lực - Tăng tốc bứt phá’, đổi tư duy, nâng giá trị nông sản, ngành nông nghiệp tự tin bước vào năm mới. Ông Lê Minh Hoan - Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã có cuộc trao đổi với phóng viên Báo Công Thương về kỷ nguyên mới của ngành nông nghiệp nhân dịp Tết đến Xuân về. Bên cạnh đó, nếu chúng ta chỉ nhìn ở cục bộ, đơn ngành, thì giá trị thu được cũng sẽ rất thấp. Ví dụ như cà phê, lâu nay người dân chỉ quan tâm bán hạt cà phê, tới thứ nước pha ra từ hạt cà phê, vốn chỉ chiếm khoảng 2% giá trị, còn hơn 98% giá trị còn lại thì đổ bỏ. Trong khi đó, bã cà phê có thể tái sử dụng làm giá thể trồng rau thủy canh, làm phân bón cải tạo đất, thậm chí chế biến thành mỹ phẩm. Nhiều quốc gia đã áp dụng nguyên lý tuần hoàn vào bã cà phê. Họ lấy bã cà phê trồng nấm, rồi lấy toàn bộ phế phụ phẩm còn lại sau thu hoạch nấm làm thức ăn chăn nuôi. Làm sao để chúng ta có thể khai thác được 98% giá trị bỏ đi này là vấn đề đặt ra. Những mô hình về nông nghiệp sinh thái, nông nghiệp xanh như vậy buộc chúng ta phải nghĩ khác đi trong công tác chỉ đạo sản xuất. Thay vì bỏ đi và phải tốn thêm công xử lý để bảo vệ môi trường, chúng ta có thể áp dụng nguyên lý tuần hoàn để không bỏ đi thứ gì. Tôi muốn nhấn mạnh như vậy để tất cả thấy được rằng kết quả 2024 là rất tốt nhưng với thế giới đang thay đổi chóng mặt, chúng ta vẫn còn dư địa để có thể làm tốt hơn (Trang web congthuong.vn ngày 1/2/2025).